SCP rapport ‘Net als thuis’

Het SCP heeft onderzocht wat de succesfactoren en knelpunten zijn voor het oprichten en voortbestaan van een wooninitiatief en hoe deze initiatieven ondersteund kunnen worden.

Zoals in het SCP rapport wordt bevestigd wordt het pgb door ouders gezien als een essentieel onderdeel van het ouderinitiatief, namelijk als hét middel om eigen regie te kunnen voeren. Knelpunten komen vaak van buitenaf, en zijn minder te zoeken in het ouderinitiatief zelf. Denk aan knelpunten als: onduidelijke kaders in wet- en regelgeving en belangentegenstellingen in het lokale speelveld. Maar ook dat ouderinitiatieven worden gezien als een professionele zorginstelling waardoor zij moeten voldoen aan wet- en regelgeving die onvoldoende aansluit bij de kleinschaligheid van het initiatief.

Wij hebben Kamerleden gevraagd om aan de minister te vragen wat hij concreet gaat doen voor de wooninitiatieven naar aanleiding van knelpunten die volgen uit het SCP rapport ‘Net als thuis’.

Behalve de punten uit het SCP rapport kaarten hebben wij ook andere knelpunten rondom pgb-wooninitiatieven aangekaart.

Wonen met een pgb moet mogelijk blijven

In een rapport aan de kamer is geadviseerd om wooninitiatieven alleen nog via zorg in natura (ZIN) te financieren. Pgb initiatieven zouden volgens de minister alleen nog een optie zijn waar ZIN een onvoldoende passende oplossing biedt. Hier zijn wij het niet mee eens.

Per Saldo ontvangt daarnaast ook steeds meer signalen over gemeenten die wooninitiatieven doelgericht dwingen om over te gaan naar zorg in natura, een ongewenste tendens. Een ander knelpunt waar wooninitiatieven in het gemeentelijk domein mee te maken hebben zijn ontoereikende tarieven.

Kortom, pgb-initiatieven als geheel lijken niet serieus genomen te worden. Juist de pgb-initiatieven laten zien wat in de zorg allemaal mogelijk is.

Wij hebben Kamerleden gevraagd om te benadrukken dat pgb-wooninitiatieven waardevolle woonvormen zijn en dat voorkomen moet worden dat deze straks niet of nauwelijks meer kunnen bestaan omdat het via natura geregeld moet worden. Daarnaast zijn toereikende tarieven noodzakelijk zijn om kwalitatief goede en voldoende zorg in te kopen.

Huur gemeenschappelijke ruimte van wooninitiatieventoeslag

Eind 2016 heeft de vorige staatssecretaris van VWS besloten dat per 1 januari 2017 de wooninitiatieventoeslag van pgb-Wlz-houders ook mag worden besteed aan de huur van een gemeenschappelijke ruimte mits deze is gelieerd aan zorg. De huur voor de gemeenschappelijke ruimte is echter nog altijd niet opgenomen in de vergoedingenlijst. Dit geeft veel onduidelijkheid.

Wij vragen de minister om uitleg te geven hoe het kan dat de huur van de gemeenschappelijke ruimte nog steeds niet is opgenomen in de vergoedingenlijst. Ons voorstel zou zijn om met alle partijen (o.a. VWS, NZa, ZN en Per Saldo) om tafel te gaan en de huur van de gemeenschappelijke ruimte goed te regelen.

Kwaliteit van zorg

Kleinschalige wooninitiatieven moeten voldoen aan kwaliteitsregels die zijn geschreven voor grote instellingen. Wij vragen de Kamerleden om de minister er op te wijzen dat het kwaliteitskader verpleeghuiszorg wel van toepassing is op kleinschalige pgb-wooninitiatieven, maar niet passend is en vragen daarom om een aangepast kader voor kleinschalige wooninitiatieven te ontwikkelen.

Korte indicaties

Ons is opgevallen dat gemeenten vaak korte indicaties afgeven (bijvoorbeeld voor maximaal één jaar). De doelgroep die gebruik maakt van wonen met een pgb is juist gebaat bij een stabiele rustige setting. Korte indicaties zorgen voor veel onrust. Bewoners schieten ieder jaar weer in de stress als zij geherindiceerd moeten worden.

Wij vragen de Kamerleden om aan de minister te vragen om er bij de VNG op aan te dringen dat gemeenten lange(re) indicaties afgeven voor wonen zodat een stabiele situatie ontstaat voor de hulpvrager.

Fraude melden door budgethouders blijkt onmogelijk

Als een budgethouder een vermoeden heeft van fraude kan hij nergens direct zijn signaal neerleggen anders dan bij de eigen gemeente. Voor gemeenten is dit wel geregeld. Het signaal bij de gemeente neerleggen is soms onvoldoende. Wij vragen daarom de Kamerleden om aan de minister te vragen waar een budgethouder zijn signalen over potentiële fraude neer kan leggen.

Meer informatie

Het debat vindt plaats in de Plenaire zaal en is live te volgen op donderdag 13 december 2018 om 10:30 uur.

Bekijk de Agenda voor het debat 13 december 2018

Hieronder kunt u de brief die Per Saldo heeft verzonden en het SCP rapport ‘Net als Thuis’ downloaden.

Brief Per Saldo

SCP Rapport ‘Net als Thuis’